Projekt ustawy autorstwa posła Marcina Skonieczki coraz bliżej uchwalenia przez Sejm
Wzmocnienie roli sołtysów, aktywizacja młodzieży, uproszczenie procedur oraz większa sprawczość lokalnych wspólnot – to główne założenia projektu ustawy przygotowanego przez posła Polski 2050 Szymona Hołowni, Marcina Skonieczkę. Zmiany mają objąć blisko 41 tysięcy sołectw oraz setki jednostek pomocniczych w miastach. Projekt znajduje się obecnie na ostatnim etapie prac legislacyjnych i jeszcze w sierpniu może zostać przyjęty przez Sejm.
– Zmieniamy politykę, oddając władzę w ręce Polek i Polaków. Problemy powinny być rozwiązywane najbliżej ludzi – w sołectwach i osiedlach. To realizacja konstytucyjnej zasady pomocniczości. Dlatego przygotowałem projekt, który wzmacnia jednostki pomocnicze i zwiększa ich sprawczość – podkreśla Marcin Skonieczka.
Co zakłada ustawa?
Projekt ustawy wprowadza szereg zmian, które mają wzmocnić sołectwa i inne jednostki pomocnicze:
• Diety i ubezpieczenia dla wszystkich sołtysów – niezależnie od wielkości gminy, każdy sołtys otrzyma dietę oraz zwrot kosztów podróży służbowych. Ponadto zostanie objęty ubezpieczeniem od odpowiedzialności cywilnej oraz następstw nieszczęśliwych wypadków w związku z wykonywaniem zadań, takich jak zarządzanie mieniem komunalnym czy pobór opłat.
• Młodzieżowe rady jednostek pomocniczych – możliwość ich powoływania w sołectwach, osiedlach i dzielnicach to szansa na aktywizację młodzieży i jej realne włączenie w lokalne procesy decyzyjne.
• Ułatwienia w procedurze funduszu sołeckiego – uproszczony zostanie proces uchwalania i zmieniania wniosków dotyczących funduszu sołeckiego.
• Lepsza współpraca z władzami gmin – przewodniczący rady gminy będzie zobowiązany do informowania sołtysów o posiedzeniach komisji rady. Ustawa przewiduje także możliwość powołania konwentu sołtysów jako organu doradczo-opiniującego oraz upoważniania ich przez wójta do zawierania umów związanych z mieniem gminnym (np. umów najmu świetlic).
• Fundusze osiedlowe – gminy miejsko-wiejskie będą mogły wyodrębniać środki na działania realizowane przez jednostki pomocnicze w miastach.
Powyższe zmiany dotyczą nie tylko sołtysów, ale także przewodniczących wszystkich jednostek pomocniczych.
Poparcie społeczne i dalsze kroki
Projekt spotkał się z dużym zainteresowaniem i poparciem – m.in. ze strony Polskiej Rady Organizacji Młodzieżowych (PROM). Młodzieżowi liderzy podkreślają, że to ważny krok w stronę budowy kultury obywatelskiej od najmłodszych lat.
W środę, 23 lipca 2025 r., podczas wspólnego posiedzenia Komisji Samorządu Terytorialnego oraz Rolnictwa i Rozwoju Wsi, poseł Skonieczka złożył osiem poprawek, które uwzględniają uwagi strony społecznej, korporacji samorządowych oraz stanowisko rządu. Komisje mają zakończyć pracę nad projektem 4 sierpnia, a już 5 sierpnia ustawa może trafić pod obrady plenarne Sejmu.
Polska lokalna w centrum uwagi
Dla Polski 2050 sprawy lokalne to priorytet. Partia Szymona Hołowni od początku stawia na społeczeństwo obywatelskie i decentralizację państwa. – To w gminie, sołectwie i osiedlu zapadają decyzje, które najbardziej dotyczą codziennego życia obywateli. Ustawa o wzmocnieniu roli jednostek pomocniczych to krok w stronę bardziej obywatelskiej i zdecentralizowanej Polski – takiej, w której mieszkańcy mają realny wpływ na swoje otoczenie – mówi poseł Skonieczka.